Er moet nu iets gebeuren: werken aan de vitaliteit van professionals
“In regio Rotterdam Rijnmond hebben we te maken met een tekort van 100.000 zorg- en welzijnsprofessionals en richting 2034 verwachten we dat een substantieel deel van de klinische en ambulante zorg niet geleverd kan worden.” Anna Hoogmoed van deRotterdamseZorg schetst de ontwikkelingen in de arbeidsmarkt en de gevolgen voor de zorg- en welzijnsorganistaties en de samenleving. Ze deelt drie scenario’s waarbij het toekomstbeeld Power to the professional het personeelstekort met 68% naar beneden brengt. Kern van dit toekomstbeeld is het (her)waarderen en ontzorgen van personeel met minder stress, meer autonomie, verbinding en veiligheid op de werkvloer. Blijvend samen leren en ontwikkelen is de basis.
Het is van groot belang dat de huidige en aankomende professionals zo lang mogelijk vitaal en gelukkig in hun werk blijven. Dat vraagt enerzijds verandering, versterking van de vitaliteit en weerbaarheid van de - huidige en aankomende - professionals. Maar ook van hun omgeving; zowel het beroepsonderwijs als organisaties zetten in op verandering in antwoord op de huidige complexe context.
Het beroepsonderwijs wil aankomende professionals, naast vakinhoudelijke expertise, leren hoe zij vitaal kunnen blijven, tijdens de opleiding, stage én in het werkveld. Daarnaast zijn organisaties zich steeds meer bewust van de werkcultuur, de hoge mentale en fysieke belasting en werkdruk, die bij kunnen dragen aan verlies van motivatie en uitval van personeel. Hoe bieden zij (startende) professionals voldoende ruimte om zich vanuit hun passie en motivatie te ontwikkelen in het werk? Voor deze transities is gezamenlijk commitment nodig, en dat commitment is er!

Samenwerken
In het Wijkpaleis kwamen op 20 januari 30 professionals, studenten, docenten, lectoren en onderzoekers uit zorg, welzijn en onderwijs bijeen om kennis uit te wisselen over deze onderwerpen in het lokaal van Zorgvrijstaat. Anna Hoogmoed van deRotterdamseZorg trapte de bijeenkomst af, gevolgd door docent-onderzoeker Maartje Klomp-Heuvelmans van Hogeschool Rotterdam. Zij deelde de expertise en ervaringen vanuit Spring Living Lab, waar studenten verpleegkunde worden opgeleid voor een duurzame loopbaanstart. Caroline van Jaarsveld van Nieuwe Banen nam ons mee naar de motieven en hobbels, die vrouwen tegenkomen als ze willen starten met werken in de zorg.
"Hoe krachtig we de studenten ook opleiden, het zal nooit genoeg zijn om personeelstekorten op te lossen die we niet alleen zien in zorg en welzijn, maar ook in het onderwijs. We moeten naar andere manieren van zorgverlening, sociale ondersteuning en onderwijs", aldus Leonie le Sage, lector Professionele Identiteit van de Sociaal werker. Het is aan opleiders, studenten, onderzoekers, beleidsmakers en bestuurders om samen met patiënten, cliënten en bewoners vorm te geven aan deze nieuwe manieren van werken. Caroline van Jaarsveld: "Je kunt de huidige situatie ook beschouwen als een unieke kans, een window of opportunity; dit zijn de jaren waarin we samen verandering kunnen inzetten".
Vitale (leer) gemeenschap
En dat gaan we doen. Na de bijeenkomst is duidelijk: er is commitment om aan de slag te gaan met het ontwerpen van een vitale (leer)gemeenschap. In de leergemeenschap gaan we kijken naar de autonomie van de professional, betere begeleiding en een veilige leercultuur op stages en werkplekken. Wat zijn de mogelijkheden om samen het curriculum en praktijkplekken in te richten passend bij zorg- en onderwijstransities richting de wijk? En hoe kunnen we systemische randvoorwaarden meenemen (gemeente, zorgverzekeraars, regelgeving) en sociaal ondernemers een reële businesscase bieden? Genoeg vragen en ideeën om mee aan de slag te gaan.
De bijeenkomst over de Vitale professionals & Vitale Hogeschool is een initiatief van Vitale gemeenschap, een van de vier maatschappelijke opgaven waaraan Hogeschool Rotterdam een bijdrage wil leveren. Een nieuwe bijeenkomst wordt gepland komend voorjaar. Wil je meer informatie of heb je belangstelling om mee te doen? Neem contact op met de projectleider van Vitale Gemeenschap Szabinka Dudevszky.
Vitale gemeenschap
De maatschappelijke opgave Vitale gemeenschap richt zich op het vergroten van kansengelijkheid, participatie en verbinding voor een veerkrachtige en rechtvaardige stad. Iedereen heeft talenten, maar de kansen om die talenten te ontwikkelen voor een gezond en perspectiefrijk leven zijn niet eerlijk verdeeld, niet in Nederland en zeker niet in Rotterdam. Er is sprake van grote verschillen in onderwijs, gezondheid, welzijn en welvaart, verschillen die niet alleen impact hebben op individuele levens maar ook op de samenleving als geheel. Vitale gemeenschap richt zich op drie samenhangende thema’s:
• De Vitale Rotterdammer: Kansrijk (op)groeien
• De Vitale professional & Vitale hogeschool
• De Vitale Stad: Rechtvaardige deelname en verbinding