OPTIMISTIC

Het landelijke OPTIMISTIC‑project richt zich op de grotere vraag: Hoe kunnen eerstelijns verloskundigen meer regie krijgen in de regionale organisatie van zorg, om negatieve gevolgen van concentratie en opnamestops te beperken? Binnen dit brede consortiumonderzoek voert Hogeschool Rotterdam een deelonderzoek uit binnen Werkpakket 1.

In dit deelproject onderzoeken we hoe capaciteitsproblematiek, zoals opnamestops en sluiting van afdelingen, wordt ervaren door klinisch verloskundigen en verloskundestudenten. Deze groepen werken dagelijks aan het organiseren van zorg terwijl beschikbare capaciteit onder druk staat. Hun ervaringen zijn belangrijk voor het begrijpen van organisatorische knelpunten én voor het ontwikkelen van realistische, gedragen regionale oplossingen binnen de eerstelijns verloskundige zorg.

Het onderzoek bestaat uit:

• interviews met klinisch verloskundigen die werken in ziekenhuizen met capaciteitsdruk
• focusgroepen met vierdejaars verloskundestudenten die zowel in eerste- als tweede- of derdelijnszorg stage hebben gelopen

We onderzoeken onder andere: samenwerking tussen lijnen, verantwoordelijkheidsgevoel, taakverdeling, werkplezier, veiligheid, en de beleving van “goede zorg” in tijden van capaciteitsdruk.

Dit deelproject maakt onderdeel uit van een groter samenwerkingsverband. De resultaten leveren input voor het OPTIMISTIC‑predictiemodel en voor nieuwe regionale samenwerkingsvormen binnen de eerstelijns geboortezorg.  

Vanuit Hogeschool Rotterdam is een werkstudent betrokken voor ondersteunende werkzaamheden. Daarnaast zijn er twee studenten van de joint degree master Verloskunde betrokken bij de uitvoer en analyse.

De inzichten die het onderzoek oplevert zijn waardevol voor het onderwijs, omdat zij studenten een beter zicht kunnen geven op de organisatorische realiteit van capaciteitsdruk, de invloed daarvan op samenwerking, verantwoordelijkheid en professionele identiteit, en de implicaties voor kwaliteit van zorg. De thema’s uit het onderzoek sluiten aan op de rollen uit het competentieprofiel waarop student-verloskundigen worden getoetst. De uitkomsten kunnen dus worden geïntegreerd in lessen over organisatie van zorg, beroepsidentiteit, professioneel handelen en samenwerken in de geboortezorg, zodat toekomstige professionals beter voorbereid zijn op werken in een zorglandschap waar capaciteit onder druk staat.  

De beoogde resultaten van dit deelproject zijn:

• Een helder overzicht van hoe klinisch verloskundigen tijdelijke en permanente opnamestops ervaren
• Inzicht in de impact op werkplezier, ervaren veiligheid en samenwerking tussen eerste en tweede lijn.
• Beschrijving van de ervaringen van verloskundestudenten, inclusief wat zij nodig hebben om goed voorbereid te zijn op capaciteitsvraagstukken in de geboortezorg.
• Identificatie van knelpunten én kansen voor verbetering vanuit het perspectief van zorgprofessionals in opleiding en in de klinische praktijk.
• Input voor het landelijke OPTIMISTIC‑predictiemodel en voor nieuwe regionale samenwerkingsvormen binnen de eerstelijns geboortezorg.

Deze inzichten dragen bij aan het ontwikkelen van toekomstbestendige geboortezorg en versterken het draagvlak voor oplossingen die aansluiten bij de dagelijkse realiteit van (aankomende) zorgprofessionals.  

Dit deelproject maakt onderdeel uit van het bredere Optimistic-project; een landelijk onderzoek vanuit het Midwifery Reserach Network Netherlands (MRNN), waarvan Zuyd Hogeschool penvoerder is. Er wordt samengewerkt met verloskundeopleidingen zoals Zuyd Hogeschool en AVAG, kennisinstellingen zoals CHOIR (Universiteit Twente) en CAPHRI (Maastricht University) en beroepsorganisaties zoals KNOV.