De Nederlandse industrie gebruikt elk jaar ongeveer 486 PJ aan proceswarmte. Deze warmte wordt voor een groot deel opgewekt met aardgas. Warmtepompen zijn een energie-efficiënte manier om proceswarmte te elektrificeren: ze gebruiken twee tot vijf keer minder elektriciteit dan een elektrische boiler. Door aardgas te vervangen door elektriciteit, die in toenemende mate duurzaam wordt opgewekt, kunnen warmtepompen bijdragen aan het verlagen van het energiegebruik en de CO₂-uitstoot van de industrie.
Toch worden industriële warmtepompen in Nederland nog weinig toegepast. Veel bestaande warmtepompen leveren warm water in plaats van stoom, gebruiken PFAS-houdende koudemiddelen of zijn beperkt in vermogen. Ook de economische haalbaarheid is een uitdaging, doordat de integratie in bestaande fabrieken vaak complex en duur is. De installatiekosten kunnen daarbij tot drie keer hoger zijn dan de kosten van de warmtepomp zelf. Bovendien zijn er nog weinig praktijkvoorbeelden, waardoor bedrijven terughoudend zijn om als eerste te investeren.
Het project ontwikkelt een modulair industrieel warmtepompsysteem op natuurlijke koolwaterstoffen. Het systeem levert proceswarmte tot 130 °C en stoom tot 200 °C, met een vermogen tot ongeveer 10 MW per systeem.
Dutek ontwikkelt de warmtepompmodules, een module voor stoomproductie en twee industriële warmtebronnen: aquathermie en lucht. HeatLift Dynamics integreert de Multiphase Pressure Exchanger (MPE), die expansieverliezen vermindert en de COP van de warmtepomp met ongeveer 15% kan verbeteren.
Hogeschool Rotterdam onderzoekt aan de hand van twee à drie industriële casestudies hoe het systeem het beste in bestaande fabrieken kan worden ingepast en wanneer dit technisch en economisch haalbaar is. Hiervoor spreekt HR ook met beslissers in de industrie. Daarnaast ontwikkelt HR een rekenmodel van het complete warmtepompsysteem en een methode om per industriële toepassing de juiste configuratie te selecteren en te dimensioneren.
Hogeschool Rotterdam brengt de kennis uit het project direct in het onderwijs. Het rekenmodel, de selectiemethodiek en de industriële casestudies worden gebruikt in cursusmateriaal en kunnen worden ingezet voor studentenprojecten en afstudeeronderzoek. Zo leren studenten werken aan actuele vraagstukken rond industriële warmtepompen, systeemintegratie en elektrificatie.
- Gevalideerde prototypes en ontwerpen van industriële warmtepompmodules op natuurlijke koudemiddelen.
- Een gevalideerde warmtepompmodule voor stoomproductie, als onderdeel van een systeem voor stoom tot 200 °C.
- Een warmtepompprototype met de Multiphase Pressure Exchanger (MPE) van HeatLift Dynamics, gericht op een hogere energie-efficiëntie.
- Twee industriële warmtebronnen: aquathermie en lucht.
- Twee tot drie industriële praktijkcases met systeemontwerp en businesscase.
Een rekenmodel en methode om per industriële toepassing het juiste systeem te selecteren en te dimensioneren (HR), met een open referentie-implementatie.
Dutek Energy Solutions (penvoerder) ontwikkelt de warmtepompmodules en HeatLift Dynamics de MPE. Hogeschool Rotterdam onderzoekt de integratie in fabrieken en ontwikkelt samen met DTI het rekenmodel en de selectie- en dimensioneringsmethodiek.
Frascold, Alfa Laval, Siemens en WSE Turbo leveren componenten en technische kennis. Een klankbordgroep van industriële eindgebruikers en ketenpartners levert praktijkcases, testmogelijkheden en feedback.
Projectfeiten
|
Looptijd |
September 2026 – December 2028 |
|
Lectoraat |
Integrale Energiesystemen in Industrie en Haven |
|
Financiering |
EKOO Industrie 2026 (Energie & Klimaat Onderzoek en Ontwikkeling) |
|
Betrokken onderzoekers |
Dr. ir. Gijsbert Korevaar, Dr. ir. ing. Brendon de Raad, Ir. Cheng Liang, Ing. Hidde Postma |