Marjolein onderzoekt hoe dat anders kan. Zij richt zich op een estafette-aanpak voor wijkgericht onderzoek. Daarbij bouwen studenten, docenten, onderzoekers en wijkpartners voort op eerdere kennis, in plaats van steeds opnieuw te beginnen.
“Toen ik hoorde dat ik het fellowship kreeg, zat ik midden in een Teams-meeting”, vertelt Marjolein. “Ik moest mijn best doen om niet te gaan gillen. Toen het eenmaal doordrong, heb ik natuurlijk staan juichen van blijdschap.”
Van losse projecten naar doorlopende kennisontwikkeling
Het onderzoek sluit aan bij een bredere beweging binnen praktijkgericht onderzoek. Steeds vaker zien we bewoners niet alleen als mensen die informatie geven, maar als mede-eigenaar van kennis. Dat vraagt om onderzoek dat dichtbij de wijk staat en waarin bewoners, studenten, onderzoekers en partners gelijkwaardig samenwerken.
Dat sluit aan bij de ‘Belofte aan de Stad’: de ambitie om met onderwijs en onderzoek dichtbij de stad te staan en langdurig, wederkerig en gelijkwaardig samen te werken met bewoners en partners.
Marjolein werkt binnen het Expertisecentrum Maatschappelijke Innovatie (EMI) van Hogeschool Rotterdam op het snijvlak van onderwijs, onderzoek en wijkpraktijk. Daar ziet zij hoe belangrijk continuïteit is. In wijken lopen vaak meerdere projecten naast en na elkaar. Als kennis, relaties en ervaringen niet goed worden overgedragen, verdwijnt een deel van wat samen is opgebouwd.
Estafetteleren in de praktijk
In het onderzoek staat estafetteleren centraal. Dat is een manier van werken waarbij opeenvolgende onderzoeksprojecten en onderwijsopdrachten bewust op elkaar voortbouwen. Studenten, docenten en onderzoekers geven als het ware het stokje door.
Zo blijft kennis beschikbaar voor de volgende groep studenten, onderzoekers of wijkpartners. Ook helpt deze aanpak om beter aan te sluiten bij wat bewoners, professionals en organisaties al weten en nodig hebben.
Marjolein onderzoekt hoe deze manier van werken kan uitgroeien tot een duidelijke estafette-aanpak. Die aanpak moet helpen om kennis, relaties en eigenaarschap duurzaam vast te leggen en over te dragen, zonder de flexibiliteit van wijkgericht onderzoek kwijt te raken.
“Ik heb inmiddels ook geleerd dat er geen blauwdruk is: elke wijk is anders, en juist door samen te leren en te experimenteren ontdek je wat in die specifieke context werkt”, vertelt Marjolein. “Tegelijkertijd denk ik dat er wel degelijk waardevolle lessen en inzichten zijn op te halen voor het ontwikkelen van een aanpak voor het samen leren met de wijkgemeenschap.”
Samen leren met de stad
Het fellowshiponderzoek krijgt vorm in samenwerking met bewoners, wijkprofessionals, onderzoekers, docenten en studenten. Marjolein onderzoekt bestaande wijkpraktijken, organiseert gesprekken en werkt met betrokkenen aan praktische vormen van overdracht. Denk aan wijkarchieven, overdrachtsrituelen en duidelijke rolverdelingen.
Daarmee sluit het onderzoek aan bij de manier waarop Hogeschool Rotterdam onderwijs ontwikkelt rond maatschappelijke opgaven. Vraagstukken in de stad houden zich niet aan de grenzen van één opleiding of vakgebied. Daarom werken studenten, docenten, onderzoekers en partners vanuit verschillende kennisgebieden samen aan dezelfde opgave.
Studenten werken daardoor niet aan losse opdrachten, maar maken deel uit van een doorlopende leer- en onderzoekspraktijk in de wijk. Zij leren hoe kennis zich ontwikkelt in de tijd, hoe verschillende perspectieven elkaar aanvullen en hoe je zorgvuldig voortbouwt op eerdere inzichten.
“Het fellowship sluit mooi aan bij het pad dat ik de afgelopen tijd ben ingeslagen”, zegt Marjolein. “Het is eigenlijk organisch ontstaan vanuit de samenwerking met collega’s, wijkprofessionals en gesprekken met bewoners. Zo bouw ik bijvoorbeeld voort op de inzichten rondom estafetteleren uit de wijkspeeltuin in Hillesluis – een plek waar een collega al een tijd actief is op dit thema.”
Onderzoek dat waarde blijft houden
De opbrengst van het onderzoek bestaat uit ontwerpprincipes, praktische handvatten en inzichten over participatie, kennisoverdracht en eigenaarschap in wijkgericht onderzoek. Die opbrengsten zijn bedoeld voor onderwijs, onderzoek en beroepspraktijk.
Voor professionals in het sociaal domein, onderwijs, zorg, stedelijke ontwikkeling en beleid is dit relevant omdat maatschappelijke vraagstukken vaak langer duren dan één project of subsidieperiode. Een estafette-aanpak helpt om inzichten, interventies en samenwerkingen beter vast te houden.
Voor Hogeschool Rotterdam laat dit fellowship zien hoe praktijkgericht onderzoek en onderwijs samen kunnen bijdragen aan duurzame relaties met de stad. Niet door steeds opnieuw te beginnen, maar door kennis samen op te bouwen, door te geven en op waarde te schatten.
Marjolein: “Voor mij draait het ook om het democratiseren van onderzoek: kennis ontstaat niet alleen binnen kennisinstellingen, maar ook in buurten en gemeenschappen. Zo zetten we een stap in het verkleinen van de kloof tussen onderzoek en samenleving. Dat ik daar de komende tijd onderzoek naar mag doen, voelt als een mooie bevestiging.”