Vrouwengezondheid krijgt steeds meer aandacht, maar vrouwen zijn historisch ondervertegenwoordigd in onderzoek, onderwijs en gezondheidsinnovatie. Daardoor sluiten diagnoses, behandelingen, preventie en informatievoorziening niet altijd voldoende aan bij hun behoeften. Dat heeft gevolgen voor hun gezondheid en kwaliteit van leven, maar ook voor hun mogelijkheden om te werken en duurzaam inzetbaar te blijven.
Tijdens de debatavond De ‘mom burn-out’ op woensdag 14 oktober in debatpodium Arminius in Rotterdam bracht Elke Slagt-Tichelman, hoofddocent bij Kenniscentrum Zorginnovatie en de opleiding Verloskunde van Hogeschool Rotterdam, het belang van betere vrouwenzorg onder de aandacht.
Foto's door Thaddeus Photography
Meer kennis over vrouwengezondheid
Veel medische kennis is lange tijd vooral gebaseerd geweest op het mannenlichaam. Daardoor is nog onvoldoende bekend over de manier waarop klachten zich bij vrouwen uiten en hoe behandelingen beter op hen kunnen worden afgestemd.
Binnen het project Vrouwengezondheid doen onderzoekers en studenten van Hogeschool Rotterdam praktijkgericht onderzoek naar betere, meer persoonsgerichte zorg. Ze onderzoeken onder meer de gezondheid na de bevalling, informatievoorziening en nazorg. De opgedane kennis wordt ook verwerkt in het onderwijs, zodat toekomstige zorgprofessionals deze inzichten kunnen toepassen. Samen met andere hogescholen, zorgorganisaties en maatschappelijke partners werkt Hogeschool Rotterdam bovendien aan sterkere regionale samenwerking rond vrouwengezondheid.
Een goede start vraagt om steun
De overgang naar het ouderschap brengt veel veranderingen met zich mee, terwijl de verantwoordelijkheid voor de zorg en het welzijn van kinderen nog vaak ongelijk verdeeld is. Het voorkomen van een mom burn-out is daarom niet alleen een verantwoordelijkheid van moeders zelf.
Partners, werkgevers, de zorg en de samenleving spelen eveneens een rol. Meer vertrouwen in de keuzes van ouders, een eerlijkere verdeling van zorgtaken en een omgeving waarin hulp vragen en aanbieden vanzelfsprekend is, kunnen bijdragen aan meer steun voor gezinnen.
Een voorbeeld van een andere aanpak in de zorg is Centering Pregnancy. Hierbij worden medische controles gecombineerd met groepsbijeenkomsten voor zwangeren. Zij kunnen vragen stellen en ervaringen delen. Na de geboorte kunnen deze bijeenkomsten daarop voortbouwen. Zo wordt medische begeleiding aangevuld met kennisdeling en onderlinge steun.
Samen werken aan verandering
Boeken als De omwenteling of de eeuw van de vrouw van Suzanna Jansen en Ik ben geen man van Mirjam Kaijer nodigen uit om bestaande maatschappelijke verwachtingen ter discussie te stellen en vrouwengezondheid vanuit een breder perspectief te benaderen. Ook de documentaire The Day Iceland Stood Still, over de vrouwenstaking in IJsland in 1975, laat zien hoe vrouwen door gezamenlijk op te komen voor verandering maatschappelijke verhoudingen in beweging kunnen brengen. Betere vrouwenzorg vraagt om meer kennis, erkenning en samenwerking, maar ook om aandacht voor de omstandigheden waarin vrouwen leven, werken en zorgtaken vormgeven. De overgang naar het ouderschap is geen individuele opgave van een moeder, maar een gezamenlijke verantwoordelijkheid van ouders, werkgevers, de zorg en de samenleving.