Uit onderzoek blijkt dat meertaligheid meerdere voordelen met zich meebrengt. Zo is bewezen dat leerlingen op scholen waar wordt gewerkt met de CLIL-methode, beter zijn in wiskunde. Ook zorgt meertaligheid voor een grotere cognitieve flexibiliteit. Meertaligheid werd eerder al als thema opgenomen in het hogeschoolbrede taalbeleid, gebaseerd op de kennisbasis van het lectoraat Taalbewust hoger onderwijs, dat begin dit jaar is gelanceerd. Om bewustzijn te creëren voor meertaligheid in het onderwijs en daarmee kansengelijkheid te vergroten, organiseert Netwerk Taalexpertise verschillende evenementen. Op vrijdag 25 september vond de tweede editie van Deuren openen voor meertaligheid plaats.
De datum was niet zomaar gekozen: het was de dag voorafgaand aan de Europese dag van de Talen. Deze staat in het teken van alle talen die in Europa worden gesproken; ook de minderheids- en migrantentalen. Sibo Kanobana (schrijver en professor sociolinguistics and cultural studies aan de Open Universiteit) opende het programma met zijn keynote over taalideologie en sociale ongelijkheid.
Taalvermenging
In zijn keynote vertelt Sibo Kanobana dat scholen juist vaak uitgaan van één taal. “Zo’n ‘standaardtaal’ is handig, want het zorgt voor kaders en dat we elkaar kunnen verstaan. Maar een standaardtaal mag geen doel zijn om anderen uit te sluiten of om een selectie te maken.”
“Zo’n ‘standaardtaal’ is handig, want het zorgt voor kaders en dat we elkaar kunnen verstaan. Maar een standaardtaal mag geen doel zijn om anderen uit te sluiten of om een selectie te maken.”
Schrijver en professor sociolinguistics and cultural studies aan de Open Universiteit
Het hebben van een accent kan worden beschouwd als minderwaardig en het niet goed spreken van Nederlands als een teken van onwil of onkunde. Soms vormt het zelfs een argument voor het afwijzen van een sollicitant. Sibo pleit dan ook dat we hiertegen moeten strijden en taalvermenging niet als een probleem moeten zien. Daarbij adviseert hij: “Iedereen heeft vooroordelen op basis van je ervaring en wat je hebt meegemaakt. Dat is niet jouw schuld, maar wees op je hoede voor jezelf, want je reproduceert heel gemakkelijk ongelijkheid zonder dat je dat zelf wilt.”
In gesprek over meertaligheid
Aan de hand van verschillende vragen en stellingen, gingen de deelnemers vervolgens met elkaar in gesprek over meertaligheid en kansengelijkheid. Ook de ‘naambadges’ – waar in dit geval niet de naam van de deelnemer op stond, maar de talen die de deelnemer spreekt – waren onderwerp van gesprek. Ze zorgden voor persoonlijke verhalen, die nogmaals bekrachtigden waarom meertaligheid ertoe doet en maakten de verbindende kracht van meertaligheid zichtbaar.
Verbondenheid
“Door aandacht te besteden aan meertaligheid in de lessen, merkten we dat studenten zich meer op hun gemak voelden”, vertelt taaldocent en medeorganisator van het evenement Christine Pleisner. De ‘thuistaal’ maakt onderdeel van iemands identiteit en zorgt voor een stukje eigenheid. “Meerdere talen spreken verrijkt iemand, en zorgt voor wederzijds respect en verbondenheid.”
“Door aandacht te besteden aan meertaligheid in de lessen, merkten we dat studenten zich meer op hun gemak voelden.”
Taaldocent, gespecialiseerd in NT2-onderwijs
Een greep uit de vragen en stellingen
Om zelf het gesprek over meertaligheid op gang te brengen
Het volgende meertalige evenement staat al ingepland. Op donderdag 15 oktober organiseert het Taalcentrum van Hogeschool Rotterdam de sessie Meertalig Speeddaten tijdens de Studentenwelzijnsweek.